Nhàn đàm về hai chữ “Nhân dân”

Hoàng Cúc

Nhàn đàm về hai chữ “Nhân dân”
Hoàng Cúc

Có lúc chợt nghĩ đến từ nhân dân, tôi mới tự hỏi mình rằng không biết có nơi đâu trong thế giới này, từ “nhân dân” được dùng nhiều như ở Việt Nam, và không biết có nơi đâu nhân dân phải chịu khổ sở và oan khiên hơn dân Việt Nam hay không?

Để trả lời cho câu hỏi này, thiết nghĩ cần phải có những công trình nghiên cứu đồ sộ với phạm vi rất lớn. Tôi tài hèn sức mọn chắc chẳng bao giờ có thể làm được chuyện quá lớn lao đó, nên chỉ đành đưa ra vài ba câu chữ nhàn đàm về “nhân dân”.
Người chăm chỉ đọc báo Nhân dân hẳn còn nhớ trước đây, dưới tiêu đề Nhân dân to tướng, có dòng chữ nhỏ hơn: “Cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Việt Nam. Có lẽ vì thế mà người ta quen gọi báo Nhân dân là báo đảng?

Ngày nay dòng chữ này đã được thay thế bằng một dòng dài hơn: “Cơ quan trung ương của Đảng Cộng sản Việt Nam – tiếng nói của Đảng, nhà nước và nhân dân Việt Nam”. Dường như chính những người đã tạo ra tờ báo này cũng thấy rằng để đảng đứng trơ trọi ở đây xem ra quá lố bịch và kệch cỡm, nên nhà nước và nhân dân liền được lôi vào. Vậy hoá ra cái yếu chỉ cho ngón võ đã luyện tới bậc thượng thừa (tôi xin mượn chữ của Kim Dung để gọi nó bằng “lăng ba vi bộ”) nó nằm ở đây: đảng đã dùng công phu luồn lách và chui vào bộ áo nhân dân để tác oai tác quái.

Biết được yếu chỉ này rồi, dường như ta có thể hiểu cơ cấu vận hành xã hội Việt Nam một cách dễ dàng hơn. Việc thật đơn giản, ta thử đọc lại tất cả các khẩu hiệu, các câu nói có chữ “nhân dân” được 700 tờ báo ra rả nhắc đi nhắc lại hàng ngày, rồi thay “dân” hoặc “nhân dân” bằng “đảng” xem điều gì sẽ xảy ra.

Chúng ta cùng thử nhé. Nào là quân đội nhân dân, công an nhân dân, nhà nước của dân, do dân và vì dân, rồi dân chủ… và còn biết bao nhiêu khẩu hiệu khác. Phép hoán vị này cũng chẳng có gì lạ, và cũng đã có người bàn luận về nó rồi. Điều thú vị là ở chỗ, thay đảng vào những chỗ có dân hay nhân dân, ta mới chợt nhận ra, à thì ra ý nghĩa của nó là vậy.

Ví như mới đây có vị cán bộ của một cơ quan trung ương trả lời phỏng vấn của đài BBC rằng không có chuyện trả lại cơ sở này nọ vì “Từ khi có Luật đất đai, đất đai thuộc sở hữu toàn dân, do nhà nước quản lý”. Luật đất đai ở Việt Nam qui định như thế mà, nhưng “đất đai thuộc sở hữu toàn dân” quả thực là một câu khiến cho các luật sư chắc cũng phải đầu óc quay cuồng may ra mới hiểu được về cái kiểu sở hữu có một không hai trên thế giới này. Chuyện giải quyết thật đơn giản, yếu chỉ trên đây sẽ cho ta hiểu ý nghĩa thực chất của câu này. Và nếu bây giờ ta đem kiểm kê một cách công khai và minh bạch về “quĩ đất” do gần 4 triệu đảng viên cộng sản “quản lí”, ta sẽ thấy thực chất của câu luật trên đây là thế nào và được áp dụng ra sao.

Tôi cũng từng suy nghĩ về câu nói “cán bộ là đầy tớ của nhân dân”.

Đã có lúc, tôi lẩm bẩm nói và tự cười một mình rằng cái chế độ Xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam thật quá ưu việt, vì ta cứ thử tìm hiểu lịch sử khắp nơi trên thế giới từ thời thượng cổ xem có bao giờ người ta đua nhau tiêu tốn tiền bạc, thời gian và sức khoẻ để giành giật nhau chức đầy tớ, và có nơi đâu trên hành tinh này bọn đầy tớ sung sướng như ở Việt Nam ta không. Nhưng khi dùng câu yếu chỉ của món “lăng ba vi bộ”, ta sẽ hiểu ngay tại sao lại có hiện tượng ưu việt kia, trong cái xã hội ưu việt nọ.

Cái đầu óc bông lông của tôi lại nhắc tới một câu khác cũng không kém phần quen thuộc “chủ nghĩa xã hội là con đường mà Bác Hồ và nhân dân Việt Nam đã chọn”.

Lúc còn nhỏ tôi đã hỏi ông bà tôi rằng phải chăng Bác Hồ và thế hệ ông bà đã chọn chủ nghĩa xã hội. Ông tôi trừng mắt trả lời: tao nào biết cái chủ nghĩa xã hội nó mồm ngang mũi dọc thế nào mà chọn. Hỏi tới cha mẹ tôi, hai ông bà cũng chỉ thở dài mà nói rằng: các anh các chị được ăn học bao nhiêu năm cũng còn chẳng biết nữa là chúng tôi! Tôi lại tự hỏi mình là không biết có khi nào vì lơ đễnh hay đãng trí mà mình, và những người cùng thế hệ với mình, đã điền vội vào một bảng câu hỏi trắc nghiệm nào đó, để đến nỗi chủ nghĩa xã hội trở thành lựa chọn của nhân dân Việt Nam.

Điều đó quyết không thể xảy ra được, vì từ khi bắt đầu hiểu tiếng Việt, tôi đã nghe câu nói trên không biết bao nhiêu lần. Như vậy dĩ nhiên lỗi không phải ở thế hệ trẻ chúng tôi rồi.

Khoảng những năm 2000, giới trí thức Hà Nội và Sài Gòn có chuyền tay nhau một bài viết của tác giả Hai Cù Nèo về những chuyện động trời trong cung đình Hà Nội. Bài viết khá dài, tôi chỉ nhớ đại khái một câu tác giả nói rằng: “tôi là thằng ít học, nào hiểu cái chủ nghĩa xã hội mặt mũi nó ra làm sao, các vị cứ lôi xềnh xệch chúng tôi lên chủ nghĩa xã hội, chứ chúng tôi nào có biết gì!”. Thật ra, cứ truy hỏi nữa, chẳng chóng thì chày, người hỏi sẽ rơi vào một kiểu trận đồ bát quái khó có đường ra. Giải pháp thật đơn giản là đưa câu yếu chỉ vào câu nói kia, mọi chuyện sẽ sáng tỏ.

Khi hiểu được yếu chỉ này, ta cũng sẽ trả lời được câu hỏi mà nhiều người đặt ra: tại sao cái đám công an và quân đội “hiếu với dân” lại đi trấn áp dân oan biểu tình ở Quỳnh Lưu, Thái Bình, Sài Gòn… Công an và quân đội ấy chỉ có hiếu với dân (đã được đánh tráo), chứ dân oan làm gì có chỗ trong lòng hiếu thảo của họ.

Tôi lại nghĩ tới bài viết ngày nào của Dương Thu Hương, trong đó có đoạn:

“Lãnh đạo tập thể, làm chủ tập thể và tập thể làm chủ. Thật đúng là trò chơi chữ, đánh tráo khái niệm của kẻ gian manh. Người dân Việt Nam hẳn đã quá đủ trải nghiệm để hiểu rằng: tập thể làm chủ có nghĩa rằng không ai làm chủ thực sự hết, không một cá nhân nào chịu trách nhiệm thực sự trước toàn thể dân chúng cũng như trước lịch sử mai sau. Bởi thế, người ta có thể nhân danh làm chủ tập thể để tàn phá tài sản quốc gia, để bán đất đai mồ mả của xứ sở, để đẻ ra những công trình vô hiệu lực nhằm hớt lấy những món tiền khổng lồ rót vào những tài khoản riêng ở các ngân hàng ngoài nước. Rồi sau đó, để cho cái tập thể làm chủ kia chịu hầu toà. Nhưng cả cái làm chủ tập thể lẫn cái tập thể làm chủ kia đều vô danh vô tính vô dạng vô hình. Chúng chỉ là thứ trò chơi chữ để đánh tráo các khái niệm, tạo ra một thứ mê cung để hù doạ đám người có chữ và lừa mị dân đen”.
Ôi, hoá ra cái đại hoạ của dân tộc tôi là ở chỗ mấy chục năm qua, “nhân dân” đã bị đảng dùng thuật nhiếp hồn để trở thành bộ da lay lắt, rồi đảng chui vào như một loài cua người ta thường thấy trên các bãi biển: vỏ là ốc, nhưng ruột ốc đã bị chú cua xơi tái.

Nhân da6n
Nguồn: Ipicasaweb.google.com/Ảnh: linda.ujihara

Ngày nay cái xác nhân dân còm cõi đã không còn có thể mang trên mình một đảng đã trở nên quá cồng kềnh với không biết bao nhiêu những dị tật kinh khủng. Cái công phu “lăng ba vi bộ” mà Dương Thu Hương gọi bằng “trò chơi chữ để đánh tráo các khái niệm” của đảng Cộng sản Việt Nam quả là “cao thâm khôn trắc” vậy.

Đã đến lúc nhân dân (nhân dân với nghĩa chính xác, không bị đưa qua phép tráo đổi gian manh) cần phải giành lấy chỗ đứng và vị trí của mình trong một nền dân chủ thực sự. Nơi đó người dân được nói lên tiếng nói của mình, chứ không còn bị ai đó gạt gẫm rồi cứ đổ sống đổ chết cho nhân dân. Hãy nhớ rằng Nguyễn Trãi từng nói “thuyền bị lật mới biết sức dân như nước”.

© DCVOnline



(1) Lời ông Nguyễn Thế Doanh, trưởng ban tôn giáo, trả lời phỏng vấn BBC ngày 3/01/2008.
(2) Bài viết Những tên tôi tớ cho ngoại bang
.
(3) Câu thứ ba trong bài thất ngôn bát cú có tựa đề Quan Hải, nguyên văn chữ Hán: “phúc chu thuỷ tín dân do thuỷ”.
Lấy lại từ blog của Hoàng Cúc

Gửi phản hồi

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: